• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • -

    2021 yılı için makale kabulü yaşadığımız yoğunluktan dolayı durdurulmuştur.

    Gelecek makaleler 2022 yılı sayıları için değerlendirmeye alınacaktır.


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 64
    Bugün Toplam : 240
    Genel Toplam : 452461

19. Yüzyıl İngiltere’sinde Türkçenin Bir Gramer Kitabı: Abu Said ve “Turkish Self-Taught”
(A Grammar Book of Turkish Language in The 19th Century England: Abu Said and “Turkish Self-Taught” )

Yazar : Hakan YALAP  - Gamze KILIÇ  
Türü :
Baskı Yılı : 2021
Sayı : 70
Sayfa : 33-48


Özet
Dil; siyasi, ekonomik ve kültürel sebeplerle devletlerarası iletişimin en önemli unsuru olmuştur. Güçlü devletler; milletler arasında otorite kurma, egemenlik sağlama ve yerine göre sömürgeleştirme gibi emelleri için dili araç olarak kullanmıştır. Siyasi ve ekonomik gücün elinde bulunduğu devletlerin dilleri, diğer milletler tarafından öğrenilmek istenmiştir. Dil öğrenmenin temelini çoğunlukla ekonomik ve sosyo-politik gerekçeler belirler. Dolayısıyla tarih içinde de Türkçe öğrenmenin sebepleri bu gerekçeler olmuştur. Bu gerekçeler pratik ve hızlı Türkçe öğrenme gayretleriyle birleşince tüccar, bürokrat gibi insanlara yönelik Türkçe öğretim kitapları hazırlanmıştır. Bu makalede Franz Thimm'in (Turkish Self-Taught or the Dragoman for Travellers in the East Being a New Practical and Easy Method of Learning the Turkish Language) “Kolay ve Pratik Bir Yöntemle Klasik, Avrupa ve Oryantal Dilbilgisi Serileri” adlı eserinin on ikincisi olan Abu Said tarafından hazırlanan “Kendi Kendine Öğretilen Türkçe veya Doğudaki Gezgin Dragomanlar İçin, Türkçe Öğrenmenin Yeni Pratik ve Kolay Bir Yöntemi” adlı eser incelenmiştir. Avrupa literatüründe “dragoman” olarak bahsedilen çevirmenlerin Türkçe öğrenimi için hazırlanan eser, 19. yüzyıl bağlamında değerlendirilmeye çalışılmıştır. Seride bulunan diğer Türkçe öğretim kitaplarının sadece sözlük olmasının aksine Abu Said’in eserinin dil bilgisi, diyalog, kelime öğretimi ve sözlük içeriğinin olmasıyla dönemin ekonomik ve sosyal durumunu da göstermesi ve dragomanlara özel hazırlanması sebebiyle araştırma konusu olarak seçilmiştir.

Anahtar Kelimeler
Türkçe öğretimi, eser incelemesi, dragoman, dragomanlara özel dil öğretimi

Abstract
Language has become the most significant element of interstate communication for political, economic and cultural reasons throughout history. Powerful states used language as a tool for their ambitions such as establishing authority among nations, establishing sovereignty, and betimes colonization. The languages of the states holding political and economic power were desired to be learned by other nations. Economic and socio-political reasons determine the basis of language learning. Therefore, these reasons generated the grounds for learning Turkish for many years. When these reasons were combined with practical and fast learning efforts in Turkish, Turkish language teaching books intended for people such as merchants and bureaucrats have been prepared. In this article, the book prepared by Abu Said as the twelfth of Franz Thimm's “Series of Classical European and Oriental Grammars After an Easy and Practical Method” and titled as “Turkish Self-Taught; or, the Dragoman for Travellers in the East Being a New, Practical and Easy Method of Learning the Turkish Language” has been studied. The work, prepared with the intent of teaching Turkish to the European translators referred as "dragoman" in the European literature, has been evaluated in the context of the 19th century. Abu Said's work was chosen as a research subject because, unlike the other Turkish language teaching books in the series being only a dictionary, it has grammar, dialogue, vocabulary and dictionary content, shows the economic and social situation of the period, and is specially prepared for dragoman.

Keywords
Turkish language teaching, book review, dragoman, special language teaching for dragoman

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri