• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Makale Kabul Tarihleri

    Dergimizin Mayıs 2019'da yayımlanacak 65. sayısına makale alımı tamamlanmıştır. Yeni gelen çalışmalar, makale yoğunluğu nedeniyle geliş tarihi / hakem sürecine göre 66 (Eylül 2019) ve sonraki sayılar için değerlendirilmeye alınacaktır. Yazarlarımıza saygıyla duyururuz.


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 140
    Bugün Toplam : 38
    Genel Toplam : 282625

Pul Vergisi ve Osmanlı Mizah Basını (1874-1877)
(Stamp Tax and Ottoman Humour Press (1874-1877) )

Yazar : Gökhan DEMİRKOL    
Türü :
Baskı Yılı : 2019
Sayı : 64
Sayfa : 313-335


Özet
1875 yılında yürürlüğe giren “Resm-i Damga Nizamnamesi”, Osmanlı Basını için ekonomik açıdan büyük bir yük getirmiştir. Nizamname gereği gazete ve dergiler damga vergisi olarak her bir nüshalarına “2 para” değerinde pul yapıştırmak zorundadırlar. Yapıştırılan pullara atfen dönem basını uygulanan damga vergisini “pul vergisi” olarak isimlendirmiştir. 1900 yılında kaldırılana kadar yirmi beş yıl basına uygulanan pul vergisi, uygulandığı dönemde basın için ekonomik açıdan ağır bir yük olmasının yanı sıra kaldırılması ile de Türk Basın Tarihi’ndeki ilk basın grevine zemin hazırlaması açısından da önem taşımaktadır. Osmanlı Devleti’nde 1877 yılında kapatılan mizah dergileri iki yıl gibi kısa bir süre pul vergisine tabi olmalarına karşın pul vergisinden en fazla etkilenen süreli yayınlar olarak ön plana çıkmaktadırlar. Çalışma kapsamında 1874-1877 yılları arasında mizah dergilerinin pul vergisinden nasıl etkilendikleri, pul vergisine yaklaşımları ve pul vergisinin uygulanması ile birlikte dergilerin yaşadıkları durum incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler
Pul vergisi, Osmanlı Mizah Basını, Türk Basın Tarihi

Abstract
The “Resm-i Damga Nizamnamesi”, which went into effect in 1875, brought a great burden on the Ottoman Press economically. The newspapers and magazines that are required by the ordinance are obliged to affix "2 para" stamps to each copy as stamp tax. Media of that time called this application as “stamp tax” referring to stamped stamps. The stamp tax imposed for twenty-five years from the date of the abolition in 1900 is not only a heavy burden on the economy for the press in the period it was applied but also has importance in terms of preparing the ground for the first press strike in the Turkish Press History. Humor magazines, which were closed in 1877 in the Ottoman Empire, came to the forefront as periodical publications that were most affected by stamp tax, although they were subject to stamp tax for a short period of two years. Within the scope of the study, between 1874 and 1877, how humor magazines were influenced by stamp tax, their approach to stamp tax, and the application of stamp tax and the cases where the magazines live, have been examined.

Keywords
Stamp Tax, Ottoman Humor Press, Turkish Press History

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri