• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Makale Kabul Tarihleri

    Makale yoğunluğu nedeniyle yeni makaleler için yayın süreci bir yılı bulmaktadır. Anlayışınız için teşekkür ederiz.

     


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 301
    Bugün Toplam : 295
    Genel Toplam : 306766

{-mAĠIn} ZARF-FİİL EKİ ÜZERİNE
(ON CONVERB SUFFIX {-mAĠIn} )

Yazar : Erkan SALAN    
Türü :
Baskı Yılı : 2015
Sayı : 54
Sayfa : 71-84


Özet
Türkçe, zarf-fiil ekleri bakımından zengin bir dildir. Türkçede bir kısım zarf-fiil ekleri, en eski yazılı kaynaklardan bugüne asıl zarf-fiil ekleri (-(I)p, -ken vb.) olarak kullanılmıştır. Öte yandan bir kısım zarf-fiil ekleri de Türkçenin tarihî gelişim süreci içerisinde zamanla farklı eklerin birleşip kalıplaşmasıyla oluşmuştur. Farklı eklerin birleşmesiyle oluşan bu zarf-fiil eklerinden biri de {-mAĠIn} ekidir. Bu çalışmada, {-mAk} isim-fiil ekinin {-I-n} vasıta durumu ekiyle birleşip kalıplaşması sonucu oluşmuş {-mAĠIn} zarf-fiil eki ele alınmıştır. {-mAĠIn} ekinin Uygur Türkçesi döneminden 20. yüzyıl başlarına kadar amaç, niteleme ve sıklıkla da sebep işlevinde kullanıldığı ortaya konmuştur. Çoğunlukla Anadolu sahasında -özellikle Osmanlı Türkçesi döneminde- kullanılmış olan bu ekin sahip olduğu baskın işlevden hareketle sebep zarf-fiil eki olarak adlandırılabileceği önerilmiştir.

Anahtar Kelimeler
{-mAĠIn} Zarf-Fiil Eki, Yapı, Kullanım, İşlev.

Abstract
Turkish is a rich language in terms of converb suffixes. In Turkish, some converb suffixes have been used as main converb suffixes (-(I)p, -ken etc.) from the very beginning of Turkish literature. On the other hand, some converb suffixes have gradually developed into becoming inflexible of different suffixes through the historical development of Turkish. {-mAĠIn} is one such suffix which is a merger of two suffixes; the infinitive suffix {-mAk} and instrumental suffix {-I-n}. In this study, from Uighur Turkish period to early 20th century the use of {-mAĠIn} was analysed and it was found that the suffix was used in functions of purpose, state and, most abundantly, cause. Since the most dominant function of this suffix which used generally -especially in Classic Ottoman Turkish- in Anatolian field seems to bu cause, it is entitled to be named cause converb suffix.

Keywords
Converb Suffix {-mAĠIn}, Structure, Usage, Function.

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri