• Hızlı Erişim
  • Duyurular
  • Makale Kabul Tarihleri

    Dergimizin Mayıs 2019'da yayımlanacak 65. sayısına makale alımı tamamlanmıştır. Yeni gelen çalışmalar, makale yoğunluğu nedeniyle geliş tarihi / hakem sürecine göre 66 (Eylül 2019) ve sonraki sayılar için değerlendirilmeye alınacaktır. Yazarlarımıza saygıyla duyururuz.


  • Sayaç
  • Online Ziyaretçi : 183
    Bugün Toplam : 38
    Genel Toplam : 290094

OSMANLI MEMLEKETLERİNDE İLKOKULLAR VE UMUMİ MEKTEPLER AÇILARAK BU MEKTEPLERİN ÇOĞALTILMALARI VE ISLAH EDİLMELERİNE DAİR II. ABDÜLHAMİD’E SUNULAN BİR LAYİHA
(A PLEADING (LÂYİHA) TENDERING TO ABDÜLHAMID II ABOUT OPENING ELEMENTARY SCHOOLS AND PUBLIC SCHOOLS IN OTTOMAN MOTHERLAND AND INCREASING THE NUMBER OF THOSE SCHOOLS AND REHABILITATING THEM )

Yazar : İbrahim Caner TÜRK    
Türü :
Baskı Yılı : 2015
Sayı : 54
Sayfa : 713-726


Özet
Lâyiha kelimesinin aslı Arapça lâiha olup, Türkçe’ye lâyiha olarak geçmiştir. Özellikle Osmanlının son dönemlerinde Avrupa’ya giden devlet adamlarının oraların gelişme sebepleri hakkında ve ülke meseleleri ile ilgili olarak hazırlayıp, tespit ve çözümler ifade edip, padişaha sundukları belgelerdir. Ele aldığımız lâyihanın kim tarafından sunulduğu bilinmemekle birlikte II. Abdülhamid’e yedi defa sadrazamlık yapmış ve eğitim yenilikleriyle ülkeye yaygın olarak çok sayıda yeni okul açılmasına vesile olmuş Mehmed Sait Paşa (1838-1914) tarafından II. Abdülhamid’e sunulmuş olması kuvvetle muhtemeldir. İlgili layihaya göre eğitim alanında alınması kararlaştırılan tedbirlerden birisi de ibtidai mektepler inşası ve umumi mekteplerin artırılıp ıslah edilmesi olup, ibtidai mekteplerin inşası sureti ve öğretmenlerin maaş ve mekteplerin senelik masrafının tedarik edilmesi ve çocukların mekteplere devam zorunluluğunun sağlanması, tedrisatın teftiş altında bulundurulmasıyla eğitimin gelişeceği ifade edilmekteydi.

Anahtar Kelimeler
Osmanlı Devleti, Eğitim, Islahat, Layiha, II. Abdülhamid.

Abstract
The word ‘lâyiha’ is originally ‘lâiha’ in Arabic and it has passed as ‘lâyiha’ in Turkish. Those are the documents which were prepared by especially Ottoman statesmen, who went to Europe in the last periods of Ottoman, about development causes and country issues in Europe and which contain their detections and solutions. Though it isn’t known who submitted the ‘lâyiha’ we discuss, it is most likely to be submitted by Mehmed Sait Paşa (1838-1914), who was the grand vizier of Abdülhamid II and who led to the opening of several new schools and educational innovations, to Abdülhamid II. One of the solutions decided in education according to the related ‘lâyiha’ was building primary schools and increasing and rehabilitating public schools, and it was stated that education would develop by means of building primary schools, supplying the salaries of teachers and yearly costs of schools, ensuring the children’s’ school attendance, and keeping the schooling under supervision.

Keywords
Ottoman Empire, Education, Rehabilitation, Lâyiha, Abdülhamid II.

Adres :Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Müdürlüğü 25240 Erzurum
Telefon :+90 442 231 13 66 /+90 442 231 11 19 Faks :
Eposta :turkiyat@atauni.edu.tr

Web Yazılım & Programlama Han Yazılım Bilişim Hizmetleri